Zoek je rust, geluk en vooral een lange reis zonder kwaaltjes? Japan heeft misschien wel hét recept. En nee, het zit niet verstopt in een mysterieuze thee!
Waarom Japanners zo lang gezond blijven
De gezonde levensverwachting is het aantal jaren dat je kunt leven zonder beperkingen in het dagelijks leven – zeg maar: zelfstandig je sokken aantrekken zonder een circusact op te voeren. Volgens het Franse Insee is deze leeftijd voor Franse vrouwen 85,8 jaar en voor mannen 80,3 jaar. Japan doet daar nog een schepje bovenop: respectievelijk 88,1 en 81,9 jaar. Je zou denken dat het misschien aan het bankrekeningetje ligt, maar Frankrijk en Japan horen allebei bij de zogeheten ‘rijke landen’. Waar zit hem dan dat eeuwige lente-gevoel?
Officieel: dit zijn de sporten waarmee je de meeste calorieën verbrandt – verrassende toppers voor elke smaak!
11% meer kans om vroeger te sterven als je je ontbijt uitstelt, onthult studie
Dieet is een sleutel. Japanners eten minder rood vlees, zuivel en suiker dan westerlingen en genieten vaker van vis, zeevruchten en groenten. Volgens het Observatorium voor Preventie van het Montreal Hartinstituut is deze uitzonderlijke levensduur te danken aan een laag obesitaspercentage en een uniek voedingspatroon:
- weinig rood vlees
- veel vis en plantaardig voedsel (denk: soja en thee – matcha, jawel)
Vergeleken met Canadezen, Fransen, Italianen en Amerikanen slaan Japanners minder (rund)vlees, zuivel, suiker, zoetstoffen, fruit (!), en aardappelen naar binnen. Maar het zit niet allemaal in het lunchdoosje: ook hun geesteshouding helpt ze fit te blijven.
Stress minder, leef langer
Dat stress en langzaam zwaaien met witte vlaggetjes naar je cellen een slecht idee is, bevestigt een studie uit Nature (september 2019). Stresshormoon adrenaline activeert een molecuul dat de beschermende genen van je lichaam afremt, waardoor je sneller veroudert. Relaxen, essentiële oliën, kruidenthee… Het helpt wel, maar voorkomt niet altijd die stiekeme stresspieken. Waarom niet het probleem bij de wortel aanpakken – de Japanse filosofie biedt een frisse blik op het leven.
Waarom airfryers me uiteindelijk tegenvielen: “Mijn zoektocht naar gezonde friet liep uit op een fiasco”
Welke alcoholische dranken doen je het meeste aankomen? Het antwoord verrast!
Japanse filosofie: vergelijk jezelf niet en vind je ‘Ikigai’
Onze moderne tijd – oftewel, uren turen naar de perfect gefilterde levens van anderen op sociale media – maakt ‘Oubaitori’ relevanter dan ooit. Dit Japanse idee betekent ‘de kunst om jezelf nooit met een ander te vergelijken’.
- We zijn geneigd het gras groener te zien bij de buren (of influencers)
- Om deze mentale valkuilen te vermijden, richten Japanners zich op de natuur: de kanji ‘Oubaitori’ komt van vier fruitbomen (abrikoos, perzik, pruim, kers), die elk in hun eigen ritme bloeien
Het grote inzicht: iedereen groeit in zijn eigen tempo. Vergelijken is zinloos, want de route, talenten en ambities verschillen. Toepassen op je dagelijks leven? Grote kans dat je gelukkiger en rustiger rondloopt. Wie zijn geluk compleet wil maken, kan zich ook laten inspireren door ‘Ikigai’.
‘Ikigai’ combineert ‘iki’ (leven) met ‘gai’ (dat wat waarde heeft). Voor Japanners is het wat je ’s ochtends uit bed laat springen (al dan niet met tegenzin): een gevoel van doel, betekenis en geluk met wat je hebt.
- Het vinden van je Ikigai is niet altijd simpel. Maak een lijst: ‘wat vind ik leuk’, ‘waar ben ik goed in’, ‘waarvoor krijg ik betaald’ en ‘wat heeft de wereld nodig’
- Komt er overlap? Dan heb je een passende baan of zelfs je droombaan te pakken. Draagt het bij aan de maatschappij, dan ben je ook nog maatschappelijk succesvol – applaus!
- Geen paniek als het nog niet gelukt is: het kan een levenslange zoektocht zijn en je Ikigai wisselt vaak door de jaren heen. Het hoeft niet alleen werk te zijn – misschien juist een ideaal, een passie of een gewaardeerde activiteit
Leef elk moment en verbeter je leven, stap voor stap
De Japanse uitdrukking ‘ichigo ichie’ betekent letterlijk ‘een unieke ontmoeting in het leven’. Oorspronkelijk uit de theeceremonie, herinnert het eraan dat zelfs al gebeurt iets herhaaldelijk, elk moment uniek is en volledige inzet van je aandacht verdient. Kortom: neem de tijd om te observeren en te luisteren. Geniet bewust van elk moment en de mensen die je omringen – zelfs die collega van wie je niet elke grap heel geweldig vindt.
Tot slot: de moderne filosofie ‘kaizen’ is uitgevonden in de jaren 50 in Toyota-fabrieken en betekent ‘verandering ten goede’. Oorspronkelijk bedoeld om bedrijven langzaam productiever te maken door dagelijks kleine verbeteringen. Maar: ook je persoonlijke leven wordt er stukken gezelliger van. Kleine, herhaalde veranderingen werken beter dan één radicale ommezwaai. Bijvoorbeeld: als een marathonloper niet begint met een marathon, maar met 5 km, dan 10, enzovoorts. Elke stap telt!
Dus… tijd om het Japanse geheim te omarmen: eet wat vis, vergelijk jezelf vooral niet met de buurman, zoek je Ikigai (of minstens een richting), geniet van elke theepauze en vergeet vooral niet dat elke stap – hoe klein ook – je leven kan verbeteren. De 88-plus zie je dan misschien wel naderen in goede gezondheid!
